Đền Dạ Trạch (Đền Hóa)

Đền Dạ Trạch (Đền Hóa) là một thành phần quan trọng của Quần thể di tích quốc gia đặc biệt Đa Hòa – Dạ Trạch, tọa lạc tại xã Triệu Việt Vương tỉnh Hưng Yên. Di tích gắn với truyền thuyết Chử Đồng Tử – Tiên Dung và Tây Sa, một trong những huyền thoại tiêu biểu của văn hóa dân gian Việt Nam và tín ngưỡng thờ Tứ bất tử. Theo truyền thuyết, đây là nơi Chử Đồng Tử cùng Tiên Dung và Tây Sa hóa thân sau quá trình tu đạo, vì vậy từ lâu đã trở thành không gian tín ngưỡng quan trọng của cư dân vùng châu thổ sông Hồng.

Đền có bố cục kiến trúc kiểu chữ Công, quay mặt về hướng Nam; phía trước là hồ bán nguyệt, bên trong gồm các không gian tiền tế, trung từ và hậu cung tạo nên không gian cảnh quan hài hòa giữa kiến trúc và thiên nhiên. Công trình hiện nay chủ yếu mang dấu ấn của đợt trùng tu vào cuối thế kỷ XIX, đồng thời vẫn bảo lưu nhiều yếu tố kiến trúc và nghệ thuật truyền thống đặc trưng của hệ thống đền thờ vùng đồng bằng Bắc Bộ. Bên trong đền còn lưu giữ nhiều hiện vật có giá trị như tượng thờ, sắc phong và đồ thờ tự, phản ánh quá trình hình thành, tôn tạo và thực hành tín ngưỡng qua nhiều thời kỳ lịch sử.

Cùng với Đền Đa Hòa, Đền Dạ Trạch tạo thành quần thể di tích có ý nghĩa đặc biệt trong việc bảo tồn và tôn vinh truyền thuyết Chử Đồng Tử – Tiên Dung. Không chỉ có giá trị về lịch sử, kiến trúc và nghệ thuật, di tích còn là trung tâm sinh hoạt tín ngưỡng và lễ hội truyền thống của cộng đồng địa phương. Với những giá trị tiêu biểu về văn hóa và lịch sử, ngày 26/11/2024, Thủ tướng Chính phủ ban hành Quyết định số 1473/QĐ-TTg, xếp hạng Di tích lịch sử và kiến trúc nghệ thuật Khu di tích Đa Hòa – Dạ Trạch là di tích quốc gia đặc biệt, trở thành một trong những điểm di sản tiêu biểu của tỉnh Hưng Yên và vùng đồng bằng sông Hồng.