Đền Cặp Tiên

Đền Cặp Tiên – Ngôi đền với giếng Tiên kỳ lạ không bao giờ cạn
Đền Cặp Tiên, còn gọi là đền Cô bé Cửa Suốt, nằm tại Đặc khu Vân Đồn, tỉnh Quảng Ninh, thuộc quần thể Khu di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Cửa Ông – Cặp Tiên. Ngôi đền nổi bật với thế “tựa núi, hướng biển” và có giếng nước ngọt nằm sát biển. Không gian thờ tự nơi đây gắn với tín ngưỡng thờ nữ thần, các nhân vật thời Trần và nhiều truyền thuyết dân gian, tạo nên nét riêng trong quần thể di tích Cửa Ông – Cặp Tiên.
Giếng Tiên bên biển và câu chuyện về hai nàng tiên
Đền Cặp Tiên nổi tiếng với giếng Tiên, một giếng nước ngọt nằm ngay bên bờ biển. Theo lời truyền của người dân, dù thủy triều dâng, nước trong giếng vẫn giữ vị ngọt và quanh năm không cạn. Giếng vì thế trở thành một phần gắn với đời sống tín ngưỡng của cư dân vùng biển.
Dân gian còn lưu truyền câu chuyện về hai vị tiên ông thường tìm đến nơi đây thưởng ngoạn cảnh sắc và chơi cờ. Hai tiên nữ đi theo phục vụ thường xuống giếng lấy nước mang về. Từ câu chuyện ấy, giếng được gọi là giếng Tiên. Người dân cũng truyền nhau rằng nước giếng mang lại may mắn, vì vậy nhiều du khách khi đến đền thường ghé qua rửa mặt hoặc xin nước mang về.
Bên cạnh giếng Tiên, quần thể còn có đền chính và động Sơn Trang, nằm trong không gian núi rừng hướng ra biển, tạo nên cảnh quan vừa khoáng đạt vừa linh thiêng.
Dấu tích nhà Trần giữa không gian tựa núi, hướng biển
Theo truyền thuyết địa phương, đền Cặp Tiên thờ một vị tiểu thư là con gái của Trần Quốc Tảng, con trai thứ ba của Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn. Đây cũng là nguồn gốc của tên gọi đền Cô bé Cửa Suốt.
Đến thời Nguyễn, đền còn gắn với một vị quan được người dân tôn làm hậu thần. Ông từng có công chăm lo đời sống dân chúng, góp công sức trùng tu đền nên sau khi qua đời được nhân dân phối thờ để ghi nhớ công đức.
Ngôi đền có thế đất đặc biệt: lưng tựa núi, mặt hướng ra biển, tạo nên một không gian thoáng đãng, yên tĩnh. Qua nhiều lần tu bổ, công trình ngày nay vẫn giữ được vai trò là nơi sinh hoạt tín ngưỡng của người dân và điểm tham quan gắn với hệ thống di tích Cửa Ông.
Đền Cặp Tiên được công nhận là di tích lịch sử từ năm 1989. Năm 2018, cùng với đền Cửa Ông, di tích được đón nhận Bằng công nhận Khu di tích lịch sử quốc gia đặc biệt đền Cửa Ông – đền Cặp Tiên.