Hồ Bán Nguyệt

Hồ Bán Nguyệt là thắng cảnh tiêu biểu nằm ở trung tâm quần thể di tích Phố Hiến, tỉnh Hưng Yên. Hồ có hình dáng cong như vầng trăng khuyết nên được gọi là Hồ Bán Nguyệt. Một số tài liệu và cách lý giải tại địa phương cho rằng Hồ Bán Nguyệt có thể là dấu tích còn lại của dòng chảy cổ trong quá trình biến đổi của hệ thống sông Hồng, gắn liền với sự hình thành và phát triển của thương cảng Phố Hiến – một trong những đô thị, thương cảng sầm uất nhất Việt Nam trong các thế kỷ XVI–XVII.
Trong thời kỳ hưng thịnh của Phố Hiến, hồ Bán Nguyệt góp phần tạo nên cảnh quan sông nước đặc trưng của không gian Phố Hiến – đô thị, thương cảng từng có hoạt động giao thương đường thủy phát triển. Xung quanh hồ tập trung nhiều di tích lịch sử, văn hóa nổi tiếng như Văn Miếu Xích Đằng, Đền Mẫu, Chùa Hiến, Đền Thiên Hậu và nhiều công trình kiến trúc tôn giáo của cộng đồng người Việt, Hoa và các thương nhân nước ngoài, phản ánh quá trình giao lưu kinh tế, văn hóa sôi động của Phố Hiến xưa.
Ngày nay, Hồ Bán Nguyệt là điểm nhấn cảnh quan quan trọng của khu di tích Phố Hiến, góp phần bảo tồn không gian lịch sử của đô thị cổ và phục vụ các hoạt động văn hóa, lễ hội, tham quan du lịch. Với giá trị về lịch sử, cảnh quan và văn hóa, hồ không chỉ lưu giữ dấu ấn của quá trình biến đổi tự nhiên của sông Hồng mà còn là biểu tượng gắn với ký ức về thời kỳ hưng thịnh của thương cảng Phố Hiến trong lịch sử Việt Nam.