Trung tâm Đề kháng Him Lam

Trung tâm đề kháng Him Lam và trận đánh mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ

Trung tâm đề kháng Him Lam nằm ở cửa ngõ phía Đông Bắc của lòng chảo Điện Biên, nay thuộc phường Điện Biên Phủ, tỉnh Điện Biên. Đây là một trong những vị trí vòng ngoài quan trọng trong Tập đoàn cứ điểm Điện Biên Phủ mà quân Pháp từng chiếm đóng. Ngày 13/3/1954, Him Lam được Quân đội Nhân dân Việt Nam chọn làm mục tiêu tiến công đầu tiên, mở màn cho 56 ngày đêm Chiến dịch Điện Biên Phủ.

Ba cứ điểm và cánh cửa thép phía Đông Bắc

Him Lam được tổ chức thành ba cứ điểm liên hoàn trên ba quả đồi, được bảo vệ bằng hệ thống chiến hào, hàng rào dây thép gai, bãi mìn và các công sự kiên cố. Quân Pháp coi đây là một vị trí phòng ngự quan trọng bảo vệ từ xa cho phân khu trung tâm Mường Thanh và tự tin gọi Him Lam là “cánh cửa thép”. Lực lượng phòng thủ chủ yếu là Tiểu đoàn 3 thuộc Bán lữ đoàn Lê Dương số 13, một đơn vị tinh nhuệ của quân đội Pháp tại Đông Dương.

Ngày 13/3, Trung đoàn 141 và Trung đoàn 209 thuộc Đại đoàn 312 của Quân đội Nhân dân Việt Nam được giao nhiệm vụ tiến công Him Lam. Đúng 17 giờ, pháo binh Việt Nam khai hỏa, mở đầu chiến dịch. Sau nhiều giờ chiến đấu, quân ta lần lượt làm chủ ba cứ điểm; đến đêm 13/3, Trung tâm đề kháng Him Lam bị tiêu diệt. Chiến thắng này phá vỡ một vị trí phòng ngự quan trọng ở vòng ngoài, tạo đà cho các đợt tiến công tiếp theo.

Phan Đình Giót và trận đánh Him Lam

Trận đánh Him Lam gắn với chiến công và sự anh dũng của những chiến sĩ Đại đoàn 312, trong đó nổi bật là Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Phan Đình Giót, chiến sĩ Đại đội 58, Tiểu đoàn 428, Trung đoàn 141. Trong lúc đơn vị tiến công, Phan Đình Giót dùng thân mình lấp lỗ châu mai, tạo điều kiện để đồng đội tiếp tục xung phong đánh chiếm cứ điểm. Hình ảnh và sự hy sinh của ông trở thành một trong những câu chuyện tiêu biểu về tinh thần chiến đấu của bộ đội Việt Nam trong trận mở màn Chiến dịch Điện Biên Phủ.

Ngày nay, Trung tâm đề kháng Him Lam là một trong 46 điểm di tích thành phần thuộc Di tích quốc gia đặc biệt Chiến trường Điện Biên Phủ. Khu di tích được bảo tồn, tu bổ và đưa vào phục vụ tham quan, giúp du khách tìm hiểu trực tiếp về trận đánh mở màn và những ngày đầu của chiến dịch.