Đền An Sinh

Đền An Sinh – Nơi lưu giữ dấu tích quê gốc của vương triều Trần
Đền An Sinh nằm tại thôn Trại Lốc, phường An Sinh, tỉnh Quảng Ninh, là một điểm quan trọng trong Khu di tích lịch sử nhà Trần tại Đông Triều. Tọa lạc giữa không gian núi đồi yên tĩnh, ngôi đền gắn với An Sinh Vương Trần Liễu và các vị vua triều Trần, đồng thời lưu giữ nhiều dấu ấn về vùng đất được xem là quê gốc của vương triều từng tạo nên hào khí Đông A.
Nơi thờ 8 vị vua và An Sinh Vương Trần Liễu
Theo thư tịch, bia ký và sử liệu, vùng An Sinh – Đông Triều là quê gốc của nhà Trần trước khi dòng họ này chuyển xuống Tức Mặc và Long Hưng. Năm 1237, vua Trần Thái Tông phong vùng Yên Sinh cho Trần Liễu, ban tước An Sinh Vương và giao ông trông coi mộ phần tổ tiên, lập điện thờ tông miếu nhà Trần.
Đền An Sinh được xây dựng năm 1381, thời Trần, ban đầu thờ năm vị hoàng đế gồm Trần Anh Tông, Trần Minh Tông, Trần Dụ Tông, Trần Nghệ Tông và An Sinh Vương Trần Liễu. Qua các thời kỳ, việc thờ tự được mở rộng; đến thời Nguyễn, đền thờ 8 vị vua nhà Trần.
Sau nhiều lần tu bổ, di tích ngày nay mang kiến trúc hình chữ Công, gồm Bái đường, Trung đường và Hậu cung. Hậu cung thờ 8 vị vua triều Trần; Trung đường thờ Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn cùng An Sinh Vương Trần Liễu và Thiện Đạo Quốc mẫu. Hai bên là Tả vu, Hữu vu, nơi trưng bày các hiện vật và di sản văn hóa liên quan đến nhà Trần.
Khu đền với những con số mang ý nghĩa đặc biệt
Khuôn viên của đền An Sinh được bao quanh bởi hệ thống cây xanh được bố trí với nhiều con số gắn với lịch sử triều Trần. Có thể kể đến như 14 cây đại, tượng trưng cho 14 đời vua nhà Trần; 8 cây vạn tuế gợi sự trường tồn của 8 vị vua được thờ tại đền. Đặc biệt, khoảng 175 cây hoa sữa mang ý nghĩa gợi nhớ 175 năm tồn tại của triều Trần. Không gian đền vừa cổ kính vừa hòa vào cảnh quan đồi núi và rừng vải thiều Đông Triều.
Từ năm 1958 đến 1975, khu vực điện An Sinh còn được sử dụng làm trường học cho học sinh miền Nam tập kết ra Bắc, sau đó được Trường Sư phạm Quảng Ninh tiếp quản.
Hằng năm, lễ hội Đền An Sinh diễn ra từ 20 đến 22 tháng Tám âm lịch, là dịp tưởng niệm các nhân vật lịch sử triều Trần và tìm hiểu truyền thống vùng đất Đông Triều. Với vị trí quan trọng trong quần thể di tích nhà Trần, nơi đây giúp du khách hình dung rõ hơn về quê gốc và dấu ấn văn hóa của vương triều Trần.