Đền Vạn Hòa

Đền Vạn Hòa – Dấu ấn Đức Thánh Trần bên sông Hồng ở Lào Cai
Đền Vạn Hòa tọa lạc tại thôn Giang Đông 2 (xã Vạn Hòa cũ), nay thuộc phường Lào Cai, tỉnh Lào Cai. Đây là di tích lịch sử – văn hóa cấp tỉnh, gắn với tín ngưỡng thờ Quốc công Tiết chế Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn và đời sống văn hóa tâm linh của người dân địa phương.
Từ đình làng Cánh Chín đến di tích Đền Vạn Hòa
Tiền thân của Đền Vạn Hòa là đình làng Cánh Chín, được dựng năm 1940. Đến năm 1980, miếu thờ Đức Thánh Trần được xây dựng. Sau nhiều lần tôn tạo, khu đình – miếu dần được hoàn thiện thành diện mạo Đền Vạn Hòa ngày nay. Năm 2017, di tích được xếp hạng Di tích lịch sử – văn hóa cấp tỉnh.
Theo Đại Việt sử ký toàn thư, năm Đinh Tỵ (1257), triều đình nhà Trần giao Quốc Tuấn tiết chế lực lượng thủy bộ, tổ chức phòng thủ biên giới phía Bắc. Tại Vạn Hòa (nay là thôn Giang Đông 2), các bậc cao niên lưu truyền câu chuyện Hưng Đạo Vương từng đưa quân ngược dòng sông Hồng và dừng chân nghỉ lại nơi đây một đêm. Qua nhiều thế hệ, câu chuyện trở thành một phần ký ức của cộng đồng và góp phần hình thành không gian tín ngưỡng tại di tích.
Đền nằm trong không gian ven sông Hồng, tạo sự kết hợp giữa công trình tín ngưỡng và cảnh quan tự nhiên. Khuôn viên mang vẻ trang nghiêm, yên tĩnh, đồng thời là nơi cộng đồng địa phương tìm về trong những dịp lễ, tết và ngày sinh hoạt tín ngưỡng.
Lễ hội Đền Vạn Hòa và nét sinh hoạt văn hóa bên sông Hồng
Lễ hội Đền Vạn Hòa được tổ chức vào mùng 8 tháng Giêng âm lịch hằng năm. Phần lễ có các nghi thức dâng hương, tế lễ và tưởng niệm; phần hội diễn ra với nhiều hoạt động văn hóa, trò chơi dân gian, tạo không khí sôi nổi trong những ngày đầu năm. Bên cạnh lễ hội tháng Giêng, ngày 20 tháng Tám âm lịch cũng là dịp người dân tưởng niệm ngày mất của Hưng Đạo Đại Vương. Những hoạt động này góp phần duy trì phong tục địa phương, tạo cơ hội để các thế hệ gặp gỡ và cùng gìn giữ những giá trị văn hóa được truyền lại.
Với lịch sử hình thành lâu đời, không gian ven sông Hồng và các hoạt động lễ hội đặc trưng, Đền Vạn Hòa là một điểm đến phù hợp cho hành trình tìm hiểu lịch sử, tín ngưỡng dân gian và đời sống văn hóa cộng đồng tại Lào Cai.